Жұт жеті ағайынды

Баян-Өлгей аймағының Сақсай сұмынында(аудан) Қодыр бөкен тауында қыстап отырған қойшы Жамсырын Дүйсебайұлының қой-ешкі қамаған қорасына қасқыр түсіп 600 басты малдың 120-сын қырып кетті.Алпыстай қой ешкі жаралы.

Нақты мән жай былай болыпты. Өткен жылдың желтоқсан айының 20-сында қатты жел соғып,қарлы бұрқасын үш күнге ұласқан .Қарлы бұрқақтың алғашқы күнін пайдаланған әккі қасқыр қораға саңылау тауып секіріп кірген.Қасқырдан тумысында қорқатын мал қораны айлана жапырыла қашқан. Қасқыр аузы қойдың қай жеріне тисе сол жерін ойып жұлып қыра берген.

Қасқыр бауыздап кеткен қой

Қасқыр бауыздап кеткен қой

Шошынған мал қораның есігін жұлып жарып шығып әр бірі жан- жаққа быт-шыт бас сауғалап тайып тұрған.Қораның төңірегі тау мен шағыл тастар болғандықтан кей бір мал шошығаны сондай тас шағылдардың басына шығып етекке секіріп құлап өлген.Тіпті жақын маңдағы тастардың түбіне жеткен кейбір қойлар сол тығылып,бұғып жатқан қалпы қатты қорыққандықтан жүректері жарылып өліпті.Еш жерінде жарақат жоқ.Таудағы тасқа аяғы жеткен ешкілер қасқырды маңына жолатпаған секілді біразы аман қалыпты.Таңертең малын қорадан өріске шығармақ болып барған қойшының жұбайы Майрагүлдің ойбай салған дабылымен қатар отырған ағалы інілі қойшы Жамсырын, Бердімураттар атқа қонып,әр таудың жота сайындағы,тас шағыладарда қасқырдан қашып тығылған малдарын жыйуға кіріседі.Екі күн-түн ұйықтамай жан таласқан қойшылардың ит тірлігінің арқасында қасқырдан аман қалған 400 ден астам қой ешкісін әр жерден жыйып алыпты.Өлген 120 малдың бар болғаны қасқырлар екі қойды ғана тауысып жепті қалғанын бауыздап қыра берген.

«Қайрлы шығын болсынды» айтып іздеп барып қойшы Жамсырын Дүйсебайұлын әңгімеге тартқанымда;

1988 жылы бас құрап жеке отау болысымен жұбайымыз екеміз келісіп 30 басты малмен қырға мал бағуға шыққан едім .Содан бері мал соңында жүрміз. Бейнеттіңде зейнеті бар .Осы малдың арқасында жеті баламның екеуін Айгүл, Айгерімдерді өз қалауларымен университетте оқытып алдым,екеуіде тұрмыс құрды ,қазір Тілеубек пен Айжаным университет студенттері , Жыл сайын төлемін салып оқытып жатырмын.Енді Айболат бастаған 3 балам Сақсай ауданында оқушы, жеке өздеріне үй салып бергем сонда мектеп оқушылары дейді.Қалған малды не жұт не қасқыр қырғанға деиін бағып балаларымның игілігіне жұмсаймын ғой деп сөзін сабақтады шопан аға.

Қойшының ұрпағы үшінгі жан қыйарлық еңбегін ойлап -Аға мына қасқардың қордығын- ай десек
-Қарғадарым «Өліп өскен мал жақысы,Өлмей өскен бас жақсы».Тірлігің осы болған соң жақсы жаманның бәріне шүкіршілік айту керек дейді- шопан.
Жергілікті Сақсай аудан әкімшілігінен арнайы уәкілдер келіп көріп қонақ жіліктерін астырып жеп қайрлы шығын болсын айтып кетіпті.

Сонда өкіметіңіз қырылған малыңызды жарым жартылап төлеп берер мүмкіндігі барма десек. Әр малға жеке-жеке куәлік қозғалтып қауіптен сақтандыру істелініп,белгілі мөлшерде салық төлеген болсаңыз укіметтің заңымен қырылған малымызды төлеп береді екен. Біз 600 басты малдың қайсысын қасқырға жегізетінімізді білмедік қой содан сақтандыру жасаған жоқ едік-деп әнгімесін әзілмен аяқтады қойшы.

Қазір қорада қасқыр тамақтап кеткеннен,арқа терісін,құйрығын жұлып кеткен және әр жерінен жараланған 60-тан астам қойды шопанның жұбайы Майрагул егіп өздерінше емдеп жатыр екен.Мына қыстың түрі мынау жараланған малды қойып тірі малдың қаншасы жұтта қарылатынын ойлағанда.Қойшының істеп жүрген ит тірлік еңбегіне қарап,қарадай ішім мұздап қоя берді.
Жанарбек Ақыбиұлы

Advertisements

3 жауап

  1. Арымнан малым садақа дейтін қазақпыз ғой.Бас аман болсын! Жергілікті өкімет адамдарынының іс-әрекеті ақылға қонымсыз екен.Жаны ашымастың қасында басың ауырмасын деген осы!

  2. Обал-ай

  3. Жергілікті Сақсай аудан әкімшілігінен арнайы уәкілдер келіп көріп қонақ жіліктерін астырып жеп қайрлы шығын болсын айтып кетіпті.

    әкімшілігіңнен әдіре қалсын

Пікір қалдыру

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Өзгерту )

Google photo

You are commenting using your Google account. Log Out /  Өзгерту )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Өзгерту )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Өзгерту )

Connecting to %s

%d bloggers like this: